Inloggen    Zoeken    Home    Contact

 

Gelegenheidsarbeid

 

In dit artikel geven we u alle juridische basisinformatie over gelegenheidsarbeid mee.

 

Versie 2015

  1. Wettelijke basis
  2. Gelegenheidsarbeid
    1. Definitie
    2. Contingenten
    3. Lasten
    4. Uur- en dagforfait
    5. Aangifte
    6. Rechten werknemers
    7. Geschreven contract
    8. Combinatie studentenarbeid en gelegenheidsarbeid
    9. Teller
  3. Toekomstig recht

 

1. Wettelijke basis 

 

2. Gelegenheidsarbeid

  • Definitie

Een werknemer die wordt tewerkgesteld bij een werkgever die ressorteert onder het Paritair Comité voor het hotelbedrijf of onder het paritair comité voor de uitzendarbeid indien de gebruiker ressorteert onder het paritair comité voor het Hotelbedrijf, wordt beschouwd als een gelegenheidswerknemer indien de werkgever en de werknemer een arbeidsovereenkomst van bepaalde duur of voor een duidelijk omschreven werk sluiten van maximaal 2 opeenvolgende dagen (art. 31ter K.B. 28 november 1969).

Hieruit blijkt dat – om van gelegenheidsarbeid te kunnen spreken – aan volgende voorwaarden dient te worden voldaan:

- Tewerkstelling bij een werkgever in de sector Horeca

- Contract van bepaalde duur of voor een welbepaald werk

- Voor maximaal twee opeenvolgende dagen

Onder deze voorwaarden zijn op het loon van de werknemer niet de gewone sociale bijdragen verschuldigd, maar slechts de sociale bijdragen berekend op een forfaitair uurloon met een maximum van 6 uren. De werknemer betaalt hierop maximaal 33% belastingen.

  • Contingenten 

Het recht werknemers tewerk te stellen is niet onbeperkt. Elke werknemer kan ten hoogste 50 dagen per jaar worden tewerkgesteld als gelegenheidsarbeider. Elke werkgever kan ten hoogste 200 dagen per jaar gebruik maken van gelegenheidsarbeiders. Daarna zijn de gewone sociale bijdragen verschuldigd.

Dat betekent in de praktijk:

- Zelfs als er maar 2 uur door een gelegenheidsarbeider wordt gewerkt, verdwijnt één volledige dag uit het contingent van werknemer en werkgever

- Als de werknemer op één dag bij twee verschillende werkgevers werkt, verdwijnt slechts één volledige dag uit zijn contingent

- Wanneer  een werknemer twee diensten op een dag presteert, verdwijnt één volledige dag uit het contingent van werknemer en werkgever

- Bij een doorlopende dienst over twee kalenderdagen (bijvoorbeeld bij tewerkstelling van 22u tot 2u ’s ochtends), verdwijnt slechts één  dag uit het contingent van werknemer en werkgever

- Wanneer een werknemer op dezelfde dag gebruik maakt van verschillende gelegenheidsarbeiders, verliest elke werknemer een dag uit zijn contingent. De werkgever verliest slechts één dag uit zijn contingent, ongeacht het aantal gelegenheidsarbeiders dat hij die dag tewerkstelde.

- Werkt de werknemer langer dan 2 opeenvolgende dagen bij dezelfde werkgever, dan is hij over de gehele tewerkstellingsperiode de gewone sociale bijdragen verschuldigd.

 

Wanneer één van beide forfaits wordt overschreden, is tewerkstelling onder het voordelige statuut uitgesloten. De werkgever wordt op de hoogte gebracht van de overschrijding:

- via de website: dan krijgt de werkgever een waarschuwing op het moment dat hij de Dimona-aangifte indient (op het moment dat het contingent wordt overschreden).

- via batch: dan krijgt de werkgever de waarschuwing via de notificaties. Op het moment van het doorsturen van de Dimona's krijgt men dus geen waarschuwing.

Indien de werkgever vaststelt dat hij per ongeluk het contingent heeft overschreden, moet hij daar rekening mee houden wanneer hij zijn DmfA invult. Vanaf dag 51 zijn immers de gewone bijdragen verschuldigd. De aangifte in Dimona blijft werknemer type ‘EXT' vermelden indien er geen geschreven arbeidsovereenkomst is. Indien er wel een geschreven arbeidsovereenkomst werd opgemaakt, kan de werkgever de DIMONA-aangifte annuleren en voor elke dag een nieuwe Dimona indienen met type 'OTH'. In DmfA dient de werknemer te worden aangegeven met vermelding 'E' in de zone ‘gelegenheidswerknemer horeca' van het blok 'extra informatie'.

De werkgever die na de overschrijding van het contingent de werknemer in DmfA als extra blijft aangeven, zal de gewone sociale bijdragen op het werkelijk betaalde loon verschuldigd zijn vanaf dag 1! Het voordeel van de tewerkstelling als gelegenheidsarbeider gaat aldus integraal verloren.

  •  Lasten

 

Zolang aan de voorwaarden is voldaan en binnen de respectievelijke contingenten, worden de sociale bijdragen die verschuldigd zijn op het loon, berekend op een forfaitair uurloon van 7,66 EUR, met een maximum van 45,96 EUR per dag[1], ongeacht het loon dat werkelijk werd betaald. De bedragen worden jaarlijks geïndexeerd.

In de personenbelasting worden de inkomsten uit gelegenheidsarbeid globaal belast aan (maximaal) 33 %, eventueel te verhogen met de gemeentelijke opcentiemen. Is de globale aanslagvoet lager, dan geldt deze aanslagvoet.

  • Uur- en dagforfait 

Het oude systeem van DIMONA full en light werd afgeschaft. De werkgever heeft de keuze tussen aangifte per uur of per dag. Deze keuze kan worden gemaakt per dag en per werknemer. Begonnen uren tellen als volledige uren.

Zowel bij een uur- als bij een dagaangifte, zal de RSZ steeds berekend worden op maximaal 45,96 EUR.

 

  • Aangifte 

De werkgever is verplicht – vóór het begin van het werk – de werknemers aan te geven in DIMONA. Wordt er geopteerd voor een uurforfait, dan moeten begin- en einduur worden aangegeven in DIMONA. Wordt er geopteerd voor een dagforfait , dan moet in DIMONA enkel een beginuur worden ingegeven, maar dan dient er wel bijkomend een register voor werktijdenregeling te worden bijgehouden, dat kan worden opgevraagd bij het Fonds.

De werkelijk gepresteerde uren moeten altijd worden ingegeven in DmfA.

Voorbeeld: bij een onderbroken dienst werkt de werknemer van 10 uur tot 14 uur en van 18 uur tot 20 uur. In DIMONA wordt een aangifte gedaan met beginuur 10 uur en einduur 20 uur. In DmfA worden 6 gepresteerde uren aangegeven.

De aangifte dient te gebeuren vooraleer de werknemer het werk aanvat. Een laattijdige aangifte leidt ertoe dat de bijdragen niet op de voordelige forfaits worden berekend, maar wel op het werkelijk betaalde loon (al dan niet volgens barema). Bovendien wordt een laattijdige aangifte ook strafrechtelijk bestraft als overtreding van niveau 4 (administratieve sanctie van 300 tot 3.000 EUR, strafrechtelijke sanctie van 600 tot 6.000 EUR[2] en/of gevangenisstraf van 6 maanden tot 3 jaar en/of exploitatieverbod van 1 maand tot 3 jaar en/of sluiting van de onderneming van 1 maand tot 3 jaar).

Eenmaal gekozen voor een bepaalde dag- of uuraangifte, staat deze keuze vast en kan zij enkel nog gewijzigd worden via een annulering. Aangezien de aangifte dient te gebeuren alvorens de werknemer het werk aanvat, kan u de keuze dus enkel nog aanpassen zolang het werk niet werd aangevat. 

Als de werknemer vroeger of later begint dan oorspronkelijk meegedeeld, dan moet het beginuur worden aangepast vóórdat de werknemer effectief begint.

Als de werknemer vroeger stopt dan oorspronkelijk voorzien, dan moet het einduur worden aangepast. De werkgever heeft hiervoor de tijd tot middernacht volgend op de oorspronkelijk voorziene einduur.

Als de werknemer later stopt dan oorspronkelijk voorzien, dan moet het einduur worden aangepast. De werkgever heeft hiervoor 8 uur, volgend op het oorspronkelijk einduur de tijd. Lag het voorziene einduur tussen 20 uur en 24 uur, dan heeft de werkgever tot 8 uur ’s ochtends.

Als er wordt gewerkt op een vroegere dag dan oorspronkelijk aangegeven, dan moet de datum gewijzigd worden.

Als er wordt gewerkt op een latere dag dan oorspronkelijk aangegeven, dan moet de oorspronkelijke aangifte geannuleerd worden, en moet er een nieuwe aangifte gebeuren.

Wanneer een aangifte werd gedaan maar er werden geen prestaties geleverd, dan moet de betrokken aangifte uiterlijk om middernacht van de kalenderdag waarop de aangifte slaat, geannuleerd worden[3].

 

  • Rechten werknemers 

De sociale rechten die een gelegenheidswerknemer opbouwt, worden berekend op het forfaitair dagloon van een ‘kelner(in)’ in een café.

Het vakantiegeld wordt berekend op grond van de werkelijke prestaties ingegeven in DmfA.

Gelegenheidswerknemers hebben recht op een eindejaarspremie wanneer zij, los van de duur van de prestaties, gedurende 1 jaar minstens 44 dagen voor dezelfde werkgever hebben gewerkt[4].

Zij zijn uitgesloten van het Fonds tweede pijler[5].

  • Geschreven contract 

Voor gelegenheidsarbeid is niet steeds een geschreven arbeidsovereenkomst vereist. Dit is wel het geval wanneer het om studenten gaat of wanneer de werknemer volgens de uurroosters opgenomen in het arbeidsreglement slechts deeltijds tewerkgesteld wordt.

 

  • Combinatie studentenarbeid en gelegenheidsarbeid

 Ook een student kan worden tewerkgesteld als gelegenheidsarbeider, doch slechts nadat hij zijn contingent als student volledig heeft uitgeput.

De RSZ voert hierop echter geen controles uit aan de hand van de aangiftes DIMONA en Dmfa. Bij een vaststelling ter plaatse, zijn er echter wel bepaalde sancties mogelijk.

Als student is immers in alle gevallen een schriftelijk overeenkomst vereist. Is dit niet het geval, omdat de werkgever ervan uitging dat het om gelegenheidsarbeid ging, dan is een sanctie van niveau 2 mogelijk (administratieve sanctie van 25 tot 250 EUR, strafrechtelijke sanctie van 50 tot 500 EUR[6]).

  • Teller 

De RSZ stelt een tool ter beschikking (horeca@work) waarmee zowel werknemer als werkgever de resterende dagen van respectievelijke contingenten kunnen nagaan. De werknemer kan enkel zijn contingent nagaan.

De werkgever kan zowel zijn contingent nagaan als dat van de werknemer. Dat kan hij aan de hand van een elektronische toegangscode die de werkgever terugvindt op het attest dat hij van de werknemer ontving. Deze toegangscode heeft een geldigheidsduur van 3 maanden, die maand waarin de code werd aangemaakt inbegrepen.

 

 

[1] Cijfers 2015

[2] Bedragen nog te vermenigvuldigen met de opdeciemen, art. 101 Sociaal Strafwetboek.

[3] https://www.socialsecurity.be/employer/instructions/dmfa/nl/nextquarter/instructions/obligations/obligations_nsso/dimona/occasionalsdimona.html

[4] Art. 3 collectieve arbeidsovereenkomst van 27 juli 2010 gesloten in het Paritair Comité voor het hotelbedrijf tot wijziging en coördinatie van de collectieve arbeidsovereenkomst tot toekenning van een eindejaarspremie

[5] Art. 1 K.B. 27 mei 2003 betreffende gelegenheidsarbeid in de ondernemingen die onder het Paritair Comité voor het Hotelbedrijf ressorteren

[6] Bedragen nog te vermenigvuldigen met de opdeciemen, art. 101 Sociaal Strafwetboek.

 

Onze structurele partners

 Lia  CombinatielogoVLAIO   Klik om een afbeelding te selecteren uit de multimedia database  TEL_business_pos_WitAchter_WEB